“One More Day” từ lâu đã bị coi là một trong những arc gây chia rẽ nhất lịch sử Spider-Man, và điều đó hoàn toàn có cơ sở. Tuy nhiên, nếu nói về bi kịch lớn nhất của Người Nhện, thì thỏa thuận định mệnh giữa Peter Parker và Mephisto chưa chắc đã là vết thương sâu nhất. Trước đó rất lâu, cái chết của Gwen Stacy đã định hình toàn bộ bi kịch của Spider-Man – không chỉ như một sự mất mát cá nhân, mà còn là khoảnh khắc đánh dấu sự chấm dứt của một thời kỳ “ngây thơ” trong truyện tranh siêu anh hùng.

Gwen Stacy – Di tích buồn của kỷ nguyên Spider-Man vĩ đại nhất
Cái chết của Gwen trong The Amazing Spider-Man #121 là một cú sốc mang tính lịch sử. Norman Osborn ném Gwen khỏi cầu, và chính cú giật của sợi tơ Spider-Man đã vô tình gây nên cái chết của cô – một chi tiết tàn nhẫn khiến Peter phải sống cả đời trong cảm giác tội lỗi. Từ thời điểm đó, Spider-Man không còn chỉ là một chàng trai trẻ học cách cân bằng giữa trách nhiệm và cuộc sống; anh trở thành biểu tượng của mất mát không thể cứu vãn.
Dù Gwen đã xuất hiện lại nhiều lần trong các dòng thời gian khác nhau, kể cả với vai trò Spider-Gwen, cái chết của cô ở Earth-616 vẫn là vết sẹo không bao giờ lành. Spider-Man: Blue của Jeph Loeb và Tim Sale chính là minh chứng rõ nhất: Gwen không chỉ là một người yêu cũ, mà là phần ký ức đau buồn nhất trong trái tim Peter.

House of M – Khi Marvel tra tấn Spider-Man bằng hạnh phúc giả
Nếu cái chết của Gwen là bi kịch mang tính biểu tượng, thì House of M lại là sự tàn nhẫn mang tính tâm lý. Trong thực tại giả do Scarlet Witch tạo ra, Peter có một cuộc sống hoàn hảo: kết hôn với Gwen và có một người con trai tên Richie. Khi ký ức thật quay trở lại, Peter buộc phải chịu đựng nỗi đau kép – không chỉ nhớ lại những mất mát cũ, mà còn mất đi một đứa con mà anh từng tin là có thật.
Điều cay đắng hơn cả là ảnh hưởng của House of M đối với Peter gần như bị Marvel “quét vào dưới thảm”. Richie – đứa con chưa từng tồn tại – cũng bị quên lãng, dù cú sốc tinh thần đó lẽ ra phải là một trong những khoảnh khắc tăm tối nhất đời Spider-Man.
Clone Saga – Đỉnh điểm của sự kinh tởm về mặt bi kịch
Trước cả House of M, Clone Saga đã đẩy bi kịch của Peter lên mức khó chịu đến buồn nôn. Peter và Mary Jane tin rằng con gái họ, Mayday, đã chết khi sinh. Sau này, truyện ám chỉ rằng Norman Osborn có thể đã bắt cóc đứa trẻ – nhưng số phận của Mayday ở Earth-616 đến nay vẫn mập mờ.
Sự không rõ ràng này để lại một khoảng trống lớn trong lịch sử Spider-Man. Và rồi One More Day lại xát muối vào vết thương khi nhắc đến Mayday chỉ vài giây trước khi xóa bỏ cuộc hôn nhân của Peter và MJ. Với độc giả mới, toàn bộ chuỗi mất mát này gần như bị chôn vùi dưới các đợt retcon, khiến bi kịch của Peter trở nên vô hình.
Spider-Man hiện đại – Khi tình yêu trở thành địa ngục kéo dài
Ở các vũ trụ khác, như Ultimate Spider-Man của Jonathan Hickman, Peter được phép hạnh phúc: có gia đình, có con, có sự ổn định. Nhưng ở dòng chính The Amazing Spider-Man, anh lại bị mắc kẹt trong những mối quan hệ nửa vời, thiếu chiều sâu và sớm bị loại bỏ. Nhân vật như Raelith hay Paul chỉ càng củng cố cảm giác rằng Marvel cố tình giữ Peter ở trạng thái cô độc, không cho anh trưởng thành trọn vẹn.

Việc Peter chỉ được “làm chồng, làm cha” ở các vũ trụ phụ khiến dòng chính trở nên bế tắc về mặt cảm xúc. Nếu Marvel tiếp tục né tránh việc cho Peter một tương lai ổn định, thì có lẽ bi kịch lớn nhất của Spider-Man không phải là cái chết của Gwen, mà là việc mọi mất mát của anh cuối cùng đều bị lãng quên hoặc xóa bỏ.


